Este domingo, 10 de agosto, Galiza perdeu unha das súas figuras máis emblemáticas do teatro. Manuel Lourenzo deixounos aos 82 anos, mais o seu legado perdurará para sempre na nosa cultura e, moi especialmente, nos corazóns de todos aqueles que tivemos a sorte de coñecelo e colaborar con el.
Nacido en Ferreira do Valadouro en 1943, Manuel Lourenzo formouse no Instituto de Teatro de Barcelona antes de regresar á súa terra para se entregar en corpo e alma ao teatro galego. Desde os anos 60, converteuse nun auténtico arquitecto da renovación teatral galega, creando espazos e oportunidades onde antes non os había.
Un construtor de teatro
Todos coñecemos o percorrido de Manolo: dramaturgo que recibiu incontables premios na súa traxectoria, entre eles o Premio Nacional de Literatura Dramática, actor, director, tradutor de clásicos como Brecht e Chéjov, creador de institucións como Teatro Circo, a Escola Dramática Galega, Teatro Luís Seoane ou Casahamlet. Pero foi tamén un impulsor decisivo da cultura escrita, creando canles para que o teatro galego tivese presenza na edición e chegase aos lectores. O que realmente o definía era a súa convicción de que o teatro galego necesitaba espazos propios, voces propias, e xente disposta a traballar por eles. E Manolo sempre estaba aí, cos brazos abertos, tanto para o teatro profesional como para o amador.
Un vínculo especial coa AC Alexandre Bóveda
Na nosa asociación, tivemos a honra de compartir moitos momentos con el ao longo dos anos. En 2001, o noso Grupo Teatral Alexandre Bóveda representou a súa obra “Amante póstumo” baixo a dirección de Ramiro Neira no Teatro Rosalía de Castro. E en 2012, recibiu o premio Ibán Toxeiro polo seu labor en Casa Hamlet.
Aquel premio non era só un recoñecemento; era o reflexo dunha relación que se prolongou durante décadas. Manolo participou en múltiples palestras da nosa asociación, presentacións de libros, lecturas públicas, roteiros culturais… Sempre que o precisabamos, aí estaba el, coa súa xenerosidade habitual e coa súa paixón intacta polo teatro galego.
En 2022, participou na presentación da súa obra dramática completa, un acto no que acompañamos a Galiza Cultura no Circo de Artesáns: toda unha vida dedicada ao teatro galego recollida en máis de 5.000 páxinas que, por moitas que sexan, non conseguen abarcar todo porque o labor de Manolo é demasiado extenso para condensarse en libros.
Un legado que nos acompaña
Hoxe, cando sentimos a dor da súa ausencia, sabemos tamén que Manuel Lourenzo nos deixa un legado extraordinario. O teatro galego tal e como o coñecemos hoxe sería moi diferente sen el. Foi pioneiro cando había que selo, formador cando facía falta, e sempre foi unha ponte entre o teatro profesional e o amador, valorando por igual a ambos.
Deixa obras que seguirán representándose, institucións que el axudou a crear e que continúan formando novas xeracións, e sobre todo, deixa o exemplo dunha vida entregada á cultura do país. Manolo ensinou a moitas xeracións que o teatro galego era posible, necesario e fermoso.
Desde a AC Alexandre Bóveda, queremos expresar o noso máis sentido pésame á súa familia e a todos os que o queriamos. Grazas, Manolo, por todo o que nos ensinaches, por toda a túa xenerosidade, e por facer que o teatro galego sexa un pouco máis grande.
O teatro galego chora hoxe, pero tamén celebra todo o que Manuel Lourenzo nos deixou. E iso, ninguén nolo poderá quitar nunca.
